تبلیغات

معرفی کتاب چشمهایش

کتاب چشمهایش با ژانر داستانی عاشقانه، رمانی از بزرگ علوی است که اولین بار در سال 1331 به چاپ رسید. از این اثر چندین ترجمه به زبان های عربی، هورامی و کردی در کردستان عراق و لبنان تاکنون به چاپ رسیده است. بزرگ علوی به دلیل فعالیت های سیاسی پیش از انقلاب چهار سال به زندان محکوم شد و این دوران حبس تاثیرات بسیار زیادی بر روی سبک نگارش وی در نویسندگی گذاشت. پس از آن بزرگ علوی در برخی از آثارش به سبک ادبیات داستانی زندانی روی آورد که اثر شگرفی در داستان هایش به جا گذاشت.  

این سبک نگارش خاص در کتاب چشمهایش و دیگر آثاری چون چمدان، پنجاه و سه نفر، نامه ها و ورق پاره های زندان به وضوح به چشم می خورد. با آفرینش سبک جدیدی در ادبیات مدرن زبان فارسی در دوره معاصر بزرگ علوی مبدع و بنیان گذار ادبیات داستانی زندانی در ایران شد. در سال های بعد نویسندگانی چون احمد محمود و نسیم خاکسار از این سبک در نویسندگی بهره گرفتند.

کتاب چشمهایش

معرفی بزرگ علوی و آثار برجسته او در ادبیات مدرن ایران

سید مجتبی آقا بزرگ علوی که همه ما او را با نام بزرگ علوی می شناسیم در اسل 1283 در تهران به دنیا آمد. برخی شاهکار او را کتاب چشمهایش می دانند اما آثار برجسته بسیاری از این نویسنده بجای مانده است که هر کدام در نوع خود بی نظیر هستند. بزرگ علوی تحصیلات خود را در رشته روانشناسی و علوم تربیتی در برلین ادامه داد و پس از سه سال به ایران بازگشت.

بیشتر مطالعه کنید:  معرفی کتاب خشم و هیاهو ، ویلیام فاکنر

بزرگ علوی در سال 1300 اولین داستان خود را با نام “سرباز سربی” به رشته تحریر درآورد. ده سال بعد با نویسندگانی چون صادق هدایت و شین پرتو به طور مشترک نویسندگی مجموعه داستانی انیران را آغاز کردند. کتاب چمدان از آثار علوی در سال های قبل از محکومیتش به زندان است. بسیاری کتاب چشمهایش علوی را که پس از آزادی از زندان نوشته است از شاهکارهای بی نظیر وی به شمار می آورند. فضای سیاسی و تاثیر پذیری آن در بیشتر آثار بزرگ علوی و شیوه نگارش ادبیات زندانی از ویژگی های کتاب های وی به شمار می آید. هر چند که در آثار قبل از دروان حبس تاثیر روانشناسی فروید و نویسنده ی چون صادق هدایت در نوشته های بزرگ علوی بیشتر به چشم می خورد اما در کتاب های بعد از حبس هم هنوز می توان این تاثیر پذیری را مشاهده کرد.

تلاش های بزرگ علوی مانند صادق هدایت تاثیر سبک واقع گرایی اجتماعی در ادبیات ایران را برای همیشه ماندگار ساخته است. کتاب چشمهایش، سالاری ها، مجموعه میرزا و موریانه از جمله آثار برجسته بزرگ علوی هستند که در بستری از اتفاق های سیاسی و مبارزات سیاسی داستان شخصیت های این آثار نوشته شده اند. بزرگ علوی در سال 1375 در برلین چشم از دنیا فرو بست.

کتاب چشمهایش

چکیده ای از کتاب چشمهایش اثر بزرگ علوی

رمان چشمهایش از معدود آثار در ادبیات فارسی است که یک زن در تمام آن در مرکزیت داستان قرار گرفته است. شخصیت مرموز یکی از آثار برجسته نقاشی معروف که در گیر و دار مبارزات سیاسی در تبعید به سر می برد، یک زن با تمام احساسات و اندیشه هایش که گویای رازی پنهان در کتاب چشمهایش از رازهای سر به مهر زندگی نقاش تبعیدی است.

علوی این داستان رمانتیک را ابتدا از زبان ناظم مدرسه که مدیر نمایشگاه نقاشی است آغاز می کند. در میان آثار نقاشی استاد ماکان که نقاشی بسیار معروف است پرده ای از چشمان زیبای یک زن وجود دارد که توجه ناظم را به خود جلب می کند و در صدد فهمیدن راز این نقاشی به دنبال صاحب چشمان این تابلو می گردد. استاد ماکان که از مبارزان سیاسی است در جریان مبارزه به تبعید محکوم می شود. پس از چند سال ناظم موفق به پیدا کردن مدل نقاشی چشمهایش می شود و ازاینجا شخصیت اصلی کتاب چشمهایش به نام فرنگیس برای خوانندگان پدیدار می شود. فرنگیس زن زیبایی از طبقه اشراف که بخاطر ظاهر زیبایش در مرکز توجه بسیاری از مردان قرار گرفته است. در این میان با آشنایی با استاد ماکان متوجه می شود که استاد تنها مردی است که در برابر زیبایی او بی توجه است.

بیشتر مطالعه کنید:  معرفی و نقد و بررسی کتاب بیشعوری

فرنگیس برای جلب توجه استاد ماکان در جلسه های سیاسی و اجتماعی که زیر نظر استاد دایر می شوند حضور می یابد و شروع به همکاری در این نشست ها و نزدیک شدن به استاد ماکان می کند. اما با وجود این ماکان پی به احساسات فرنگیس نمی برد و در فصل پایانی کتاب چشمهایش سرانجام در مبارزات سیاسی خود گرفتار پلیس می شود. فرنگیس برای نجات جان استاد ماکان مجبور به ازدواج با رئیس شهربانی می شود که از قضا یکی از خواستگاران سابق و دلباخته اوست. استاد ماکان هرگز از فداکاری فرنگیس مطلع نمی شود و تنها پرده ای به نام چشمهایش در آثار نقاشیش از فرنگیس به جا می ماند.

بخش هایی از کتاب چشمهایش

درباره‌ گذشته قضاوت کردن کار آسانیست. اما وقتی خودتان در جریان طوفان می‌افتید و سیل غران زندگی شما را از صخره‌ای در دهان امواج مخوف پرتاب می‌کند، آنجا اگر توانستید همت به خرج دهید، آنجا اگر ایستادگی کردید، اگر از خطر واهمه‌ای به خود راه ندادید، بله، آن وقت در دوران آرامش، لذت هستی را می‌چشید.

بعضی چیزها را احساس می‌کنید، رگ و پی شما را می‌تراشد، دل شما را آب می‌کند، اما وقتی می‌خواهید بیان کنید، می‌بینید که بی‌رنگ و جلاست. مانند تابلوئیست که شاگردی از روی کار استاد ساخته باشد. عینا همان تابلوست اما آن روح، آن چیزی که دل شما را می‌فشارد در آن نیست.

عشق پنهانی، عشقی که انسان جرات نمی‌کند هرگز با هیچکس درباره آن گفت و گو کند، به زبان بیاورد، به هر دلیلی که بخواهید – از لحاظ قیود اجتماعی، از نظر طبقاتی، به سبب اینکه معشوق ادراک نمی‌کند و به هر علت دیگری آن عشق است که درون آدم را می‌خورد و می‌سوزاند و آخرش مانند نقره گذاخته شفاف و صیقلی می‌شود.

کتاب چشمهایش

تاثیر کتاب چشمهایش بر ادبیات ایران

در این که رمان جذاب چشمهایش اثر بزرگ علوی یکی از شاهکارهای ادبیات فارسی است شکی نیست. اما برای این که یک اثرماندگار شود باید بتواند در حوزه ادبیات تاثیر خوبی برجای بگذارد. سبک نگارش بزرگ علوی در کتاب چشمهایش تاثیر زیادی در ادبیات مدرن ایران و سبک واقع گرایی اجتماعی از خود برجای گذاشته است. فرنگیس شخصیت اصلی این داستان عاشقانه در طول داستان ابتدا به عنوان زنی مرموز و هوسباز و خطرناک معرفی می شود اما در ادامه داستان متوجه می شوید که شناخت استاد ماکان از فرنگیس اشتباه بوده و او هرگز نتوانست به عمق روح و احساس فرنگیس پی ببرد.

بیشتر مطالعه کنید:  معرفی کتاب سمفونی مردگان

شیوه نگارش علوی در این رمان به ادبیات پلیسی شبیه است. قطعه های گمشده از یک داستان مجهول که در نهایت با پیدا کردن فرنگیس تمام ماجرا از حدس و گمان به واقعیت اصلی می رسد. در کتاب چشمهایش اشارات تاریخی و شباهت های شخصیت استاد ماکان به نقاشان معروفی چون کمال الملک، همه گویای قدرت نویسندگی علوی در بیان داستان هایی بر اساس واقعیت های اجتماعی در آن زمان است. از زمان انتشار این کتاب تا کنون بزرگ علوی به عنوان یکی از نویسندگان برجسته معاصر اثر بسیار زیادی در ادبیات ایران از خود به جای گذاشته است.

مشخصات کتاب چشمهایش

  • عنوان: چشمهایش
  • نویسنده: بزرگ علوی
  • انتشارات: نگاه
  • تعداد صفحات: ۲۷۱
  • قیمت: ۴۵۰۰۰ تومان
تبلیغات

پاسخ دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد. فیلدهای اجباری مشخص شده اند *
شما می توانید از این استفاده کنید HTML برچسب ها و ویژگی ها: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>